25 marca 2013

Pod nogami... cz. 17

Na ulicy Płk. Stanisława Dąbka w pobliżu skrzyżowania z ul. Brzeską znajdował się dawny Cmentarz Północny. Jest to też miejsce, w którym znajdował się jeden z masowych grobów, gdzie chowano ciała zabitych w trakcie walk o Elbląg w roku 1945.
Tablice na dawnym Cmentarzu Północnym
Tablica w języku polskim
Tablica w języku niemieckim


28 lutego 2013

Pod nogami... cz. 16

Na zieleńcu pomiędzy ulicami Grota Roweckiego oraz Halicką znajduje się upamiętnienie cmentarza św. Mikołaja. Byli tam grzebani wierni z głównej parafii Elbląga - św. Mikołaja.
Tablice przy ul. Grota Roweckiego

Tablica w języku niemieckim

Tablica w języku polskim

19 lutego 2013

"Wstrzymał Słońce, ruszył Ziemię...

... polskie go wydało plemię."
Dzisiaj mija pięćset czterdziesta rocznica urodzin Mikołaja Kopernika - polskiego astronoma, ekonomisty, lekarza itp., itd... Urodził się w Toruniu, zmarł we Fromborku 24 maja 1543 roku. Kilkukrotnie odwiedził Elbląg.
W mieście są dwie tablice poświęcone Kopernikowi. Pierwsza znajduje się na budynku Szkoły Podstawowej nr 21 przy ul. Zbyszka Godlewskiego. Została ufundowana w roku 1973 z okazji 500. rocznicy urodzin patrona szkoły.
Tablica z budynku SP nr 21
Druga tablica znajduje się w holu głównym budynku Gimnazjum na terenie elbląskiego muzeum. Również ona dotyczy roku 1973, kiedy to otwarto muzeum w obecnej siedzibie.
Tablica z budynku muzeum
W katedrze św. Mikołaja znajduje się natomiast portret astronoma.

7 lutego 2013

"Doktor Ola"


Aleksandra Gabrysiak została zamordowana 6 lutego 1993 roku w Elblągu, we własnym mieszkaniu, wraz z jej 19–letnią córką Marią. Zabójcą okazał się jeden z podopiecznych doktor Oli, wypuszczony na przepustkę z więzienia. Za podwójne morderstwo został skazany na dożywocie.
W dniu 05 lutego 1998 roku przy ul. 1. Maja 30 została odsłonięta tablica pamiątkowa dotycząca tego wydarzenia. Poświęcenia tablicy dokonał ks. bp. Andrzej Śliwiński, a jej odsłonięcia Tomasz Gabrysiak. Tablicę ufundowali pp. Trzcińscy, a jej pomysłodawcami są członkowie Klubu Etycznej Myśli Obywatelskiej - Wspólnota Elbląska. Klub ten obrał za swoją patronkę Aleksandrę Gabrysiak. Napis na tablicy zawiera motto z Księgi Przysłów: "Niechaj jej własne czyny sławią ją u bram miejskich" oraz informację: "W tym domu w latach 1976-1993 mieszkała Doktor Ola, Aleksandra Gabrysiak, człowiek szlachetny i dobry. Zginęła śmiercią tragiczną wraz z córką Marią w dniu 6 lutego 1993 r."
Tablica z ul. 1. Maja



31 stycznia 2013

Pod nogami... cz. 15

Kolejne upamiętnienie cmentarza znajduje się w parku przy ul. 3. Maja. Tablice dotyczą cmentarza św. Jana, który był zlokalizowany przy kościele baptystów.
Tablice przy ul. 3 Maja

Tablica w języku polskim

Tablica w języku niemieckim

30 stycznia 2013

Pod nogami... cz. 14

W roku 1996 w miejscach przedwojennych niemieckich cmentarzy umieszczono upamiętnienia w postaci dwóch tablic - po polsku i niemiecku. 
Przy ulicy Bożego Ciała znajduje się upamiętnienie cmentarza o tej samej nazwie. Jego część była już wykorzystywana od czasów średniowiecza, część posłużyła na miejsce ponownego pochówku zmarłych z zlikwidowanego cmentarza św. Jakuba (istniał w rejonie ulicy Krótkiej, został zlikwidowany w 1601 roku, razem z kościołem św. Jakuba o którym wkrótce). Pozostałość podzielono na działki oznaczone ponumerowanymi słupkami z przeznaczeniem na 1730 mogił. Próbowano nawet zaprowadzić księgę cmentarną i zapisywać pochówki zgodnie z cmentarną numeracją, lecz się to nie udało, ponieważ słupki zostały rozkradzione.
Jak podaje Telewizja Elbląska przez krótki moment na tablicy była informacja o św. Leichmanie.
Tablice przy ul. Bożego Ciała
Tablica w języku polskim
Tablica w języku polskim


22 grudnia 2012

Nowe życie

Dzisiaj trochę nietypowo...
Budynek Szpitala Miejskiego w Elblągu przy ul. Żeromskiego. Dokładniej - drzwi wejściowe na oddział położniczy. Na cegłach obok można zobaczyć wydrapane imiona i daty narodzin nowych obywateli Elbląga i okolic. Niestety, ja swojego upamiętnienia tam nie mam, ale może ktoś czytający tam się znajdzie.
Szpital Miejski w Elblągu

19 grudnia 2012

Pomnik Ofiar Grudnia '70

Przy Placu Solidarności znajduje się Pomnik Ofiar Grudnia '70. Został on odsłonięty w sierpniu 1981 roku.
Pomnik Ofiar Grudnia '70

18 grudnia 2012

Grudzień 1970 - Marian Sawicz

Właściwie Tadeusz Marian Sawicz - 18 grudnia 1970 r., wychodząc z baru mlecznego przy ul. 1 Maja w Elblągu, został postrzelony w głowę przez funkcjonariusza MO, jadącego milicyjną Nysą; zginął na miejscu. Sawicz nie brał udziału w manifestacjach. Był on jedyną ofiarą w Elblągu.
Na ulicy 1. Maja, na ścianie budynku w okolicy fontanny, znajduje się tablica ku jego pamięci. Zaraz obok jest też skwer jego imienia.
Tablica z ul. 1. Maja

17 grudnia 2012

Grudzień 1970 - Zbyszek Godlewski

Zbyszek Godlewski został zastrzelony 17 grudnia przez żołnierzy LWP. Stało się to nieopodal przystanku Szybkiej Kolei Miejskiej Gdynia Stocznia, po jego przyjeździe do pracy z Elbląga. W chwili śmierci miał 18 lat. Po tym incydencie protestujący przemaszerowali z jego ciałem niesionym na drzwiach ulicami Gdyni. To on był pierwowzorem bohatera "Ballady o Janku Wiśniewskim".
W Elblągu znajduje się ulica jego imienia - położona pomiędzy 1. Maja a Giermków.
Na budynku biblioteki elbląskiego Wyższego Seminarium Duchownego przy ul. Bożego Ciała 10 znajduje się tablica pamiątkowa. Dawniej w tym budynku znajdowała się szkoła, do której uczęszczał Zbyszek Godlewski.
Tablica z biblioteki WSD w Elblągu

Jego nazwisko jest też na zbiorczej tablicy znajdującej się na cmentarzu Agrykola.

15 grudnia 2012

Grudzień 1970 - Waldemar Rebinin

W dniu 15 grudnia 1970 roku  był kierowcą oznakowanego samochodu sanitarnego wiozącego zaopatrzenie medyczne do przychodni kolejowej przy Dworcu Głównym w Gdańsku. W okolicach dworca, około godz. 14, został śmiertelnie postrzelony w głowę przez funkcjonariusza MO. Był pierwszym elblążaninem, który zginął w trakcie strajków grudniowych.
Jego nazwiskiem został nazwany skwer u zbiegu ulic Giermków i Zbyszka Godlewskiego, natomiast na cmentarzu Agrykola, gdzie jest grób Waldemara Rebinina znajduje się tablica pamiątkowa poświęcona trzem elblążanom - ofiarom Grudnia '70.
Tablica z cmentarza Agrykola

11 grudnia 2012

Pod nogami... cz. 13

Na ulicy Stoczniowej przy przejściu dla pieszych w pobliżu Bramy Targowej można znaleźć trzy metalowe elementy wyglądające jak małe studzienki a opisane jako "punkty geodezyjne". Trochę to dziwne, gdyż punkt stąd był tylko jeden.

Ul. Stoczniowa


1 grudnia 2012

Pod nogami... cz. 12

Na ulicy Kościuszki, w pobliżu Hotelu Młyn, można znaleźć kratkę ściekową z firmy Odinwerk. Była to odlewnia, która swoją siedzibę miała przy Aweider-Allee 59-65 w Królewcu. Obecnie w Ratstatt znajduje się firma o tej samej nazwie, ale nie jestem w stanie potwierdzić, że to to samo przedsiębiorstwo.
Kratka z ul. Kościuszki

16 listopada 2012

Erlangen cz. 3

Przy drodze wylotowej w stronę Forchheim znajduje się Kanaldenkmal - pomnik upamiętniający budowę kanału łączącego rzeki Men i Dunaj, zainicjowaną przez Ludwika I Wittelsbacha.
Kanaldenkmal

Erlangen cz. 2

Przed zamkiem stoi pomnik Friedricha, margrabiego Brandenburgii, założyciela uniwersytetu w Erlangen.

Pomnik margrabiego Friedricha
Pomnik z tyłu


Erlangen cz. 1

Seria wpisów o Erlangen ma się ku końcowi...
Wspomniany wcześniej prof. Jakob Herz jest znaczącą postacią w historii tego miasta. Oprócz tablicy ma on swoją ulicę, na jednym z budynków przy Heuwaagstrasse jest kolejna tablica a na skrzyżowaniu Universitaetsstrasse i Krenkenhausstrasse znajduje się obelisk ku jego pamięci.

Tablica na budynku przy Heuwaagstrasse

Obelisk ku pamięci prof. Jakoba Herza

4 listopada 2012

Pod nogami... Erlangen cz. 5

Na Schlossplatz, w pobliżu pomnika margrabiego Friedricha znajduje się tablica z napisem "Tu w 1933 spalono książki". Odnosi się to do słynnej akcji palenia książek w maju 1933 roku - po dojściu do władzy Adolfa Hitlera.
Tablica z Schlossplatz

25 października 2012

Pod nogami... Erlangen cz. 4

Na Hugenottennplatz znajduje się tablica upamiętniająca profesora Jakoba Herza - lekarza i wykładowcę.
Tablica upamiętniająca prof. Jakoba Herza
 
Zaraz obok znajduje się druga tablica ze zdjęciem nieistniejącego już pomnika prof. Herza.
Tablica ze zdjęciem pomnika prof. Herza


24 października 2012

Pod nogami... Erlangen cz. 3

W kilku miejscach miasta na chodnikach można znaleźć małe tabliczki. Upamiętniają one mieszkańców deportowanych w czasie II wojny światowej. Osoby z tych przedstawionych poniżej trafiły do obozu koncentracyjnego w Terezin (Czechy).
Tabliczki z Hauptstrasse upamiętniające deportowanych

23 października 2012

Pod nogami... Erlangen cz. 2


Chodząc po terenie ogrodu zamkowego można znaleźć okrągły element z napisem "Vermessungpunkt". Jest to punkt geodezyjny - oznaczenie stosowane w miernictwie (geodezji).
Punkt geodezyjny ze Schlossgarten