28 lipca 2013

Tajemnice Biblioteki Elbląskiej

27 lipca odbył się czwarty w tym roku spacer z cyklu "Sobota z przewodnikiem". Chociaż słowo "spacer" nie jest tu najtrafniejsze. Całe spotkanie odbyło się w obrębie murów Biblioteki Elbląskiej. Poprowadziły je panie Jolanta Bulak - przewodnik PTTK oraz Małgorzata Adamowska - pracownica Biblioteki.
Dawne cele mieszkalne - obecnie wypożyczalnia dla dorosłych
Dawny Wielki Dom i Wielka Izba - obecnie czytelnia i wypożyczalnia dla dzieci

Po krótkim przywitaniu i opisaniu widocznych z zewnątrz budynków piwnicą weszliśmy do gmachu. Udaliśmy się do sali audiowizualnej, gdzie miały miejsce dwie prezentacje multimedialne. Pierwsza dotyczyła historii szpitala i kościoła św. Ducha oraz bibliotek w Elblągu. W jej trakcie przedstawiono tajemnicę "księgi elbląskiej" - podręcznej księgi sędziego krzyżackiego. Była ona w posiadaniu biblioteki lecz w okolicach 1945 roku została ona wywieziona przez SS-manów i zaginęła. Druga przedstawiała obecny zakres działań Biblioteki Elbląskiej jako instytucji kultury.
Następnie przeszliśmy do galerii Spatium Novum. Obecnie nie było w niej żadnej wystawy.

Spatium Novum

Kolejnym miejscem była Salu u św. Ducha - dawniej kościół, a obecnie miejsce organizacji koncertów, spotkań literackich czy też imprez okolicznościowych.
Sala u św. Ducha - dawny kościół


Stamtąd udaliśmy się do piwnic gdzie znajduje się dział zbiorów audiowizualnych Gotycka.pl. Można tam było zobaczyć fragmenty kamiennych fundamentów i kolumn, a także przypuszczalnie jedno z palenisk, które służyły do ogrzewania Wielkiej Izby. Przy okazji dowiedziałem się, że elbląska cegła średniowieczna miała wymiary 28x13x7,5 cm, a więc była sporych rozmiarów.
Kamienne fundamenty
Palenisko

Po zwiedzeniu czytelni, działu dziecięcego oraz wypożyczalni zbiorów naukowych poprzez wewnętrzne korytarze i klatki schodowe wyszliśmy na pierwszym piętrze oficyny i zeszliśmy na tył Kamienic Elbląskich. W nich znajduje się Sala Ślubów. Zostały one odbudowane na początku lat dziewięćdziesiątych z funduszy fundacji polsko-niemieckiej.
Oficyna na dziedzińcu biblioteki

Ostatnim punktem zwiedzania były dawne sale mieszkalne, dobudowane do zakrystii kościoła w ciągu ulicy Zamkowej. Obecnie znajduje się tam wypożyczalnia dla dorosłych.

Więcej zdjęć: Tajemnice Biblioteki Elbląskiej

25 lipca 2013

Dęby Pamięci cz. 3

Przy Szkole Podstawowej nr 25 przy ulicy Wyżynnej znajduje się tablica poświęcona porucznikowi Zygmuntowi Zdrzałce. Odsłonięcie nastąpiło 22 września 2010 roku.
Dąb i kamień z tablicą
Zbliżenie tablicy

22 lipca 2013

Kościół św. Floriana

Na jednym ze słupów przy bramie wjazdowej na teren kościoła św. Floriana znajduje się tabliczka poświęcona ks. Arkadiuszowi Chojnackiemu - zmarłemu 14 listopada 2010 roku proboszczowi tej parafii.
Tabliczka z bramy

19 lipca 2013

Dęby Pamięci cz. 2

Na ulicy Wyżynnej przy kościele św. Floriana znajduje się tablica poświęcona majorowi Ludwikowi Karstowi oraz aspirantowi Ignacemu Białkowi.
Tablica przed kościołem św. Floriana
Zbliżenie tablicy

17 lipca 2013

Sprawa Elbląska

W nocy z 16 na 17 lipca 1949 roku spłonęła hala nr 20 elbląskich Zakładów Mechanicznych "Zamech" im. Karola Świerczewskiego. Po tym wydarzeniu Urząd Bezpieczeństwa aresztował ponad 100 osób, z których część nie miała żadnego związku z "Zamechem". Wykorzystano sytuację do celów politycznych, m.in. oskarżono repatriantów z Francji o sabotaż i tworzenie siatki szpiegowskiej. Kilka osób skazano na karę śmierci, inni mieli spędzić w więzieniu od 11 do 15 lat, a w jednym przypadku zasądzono dożywocie. W 1956 roku wszystkich uniewinniono. Wyroków śmierci nie wykonano, natomiast jedna osoba zmarła w trakcie śledztwa.
Na pamiątkę tego aktu stalinowskiego terroru jedna z ulic w pobliżu "Zamechu" otrzymała nazwę Skwer Ofiar Sprawy Elbląskiej i umiejscowiono na niej obelisk z tablicą pamiątkową.
Obelisk z tablicą
Zbliżenie na tablicę
W lipcu 2012 roku na kilka dni przed rocznicą oryginalna, metalowa tablica została skradziona. Na jej miejsce wstawiono tablicę tymczasową z tworzywa sztucznego.
Obelisk z nową tablicą

Zbliżenie na nową tablicę




14 lipca 2013

Dęby Pamięci cz. 1

Dzisiejszym wpisem rozpoczynam serię dotyczącą elbląskich "Dębów pamięci". Mają one być żywym pomnikiem poświęconym osobom zamordowanym na rozkaz Stalina w Katyniu, Miednoje, Twerze lub Charkowie przez NKWD. Jeden dąb ma symbolizować jedną osobę, której nazwisko widnieje na tablicy pamiątkowej.
Jeden z takich dębów znajduje się na terenie Szkoły Podstawowej nr 15 przy ulicy Modlińskiej. Jest on poświęcony pułkownikowi Wiktorowi Kaczyńskiemu.

Dąb Pamięci

Tablica z kamienia przy dębie

9 lipca 2013

Pod nogami... cz. 22

W niedzielę ruszyła Kolej Nadzalewowa - kiedyś regularna linia łącząca Elbląg z Braniewem, obecnie letnia atrakcja turystyczna, kursująca w wakacyjne niedziele do Fromborka. Obecnie można wsiąść do niej na dworcu głównym, lecz do początku lat 80. sprawa nie była taka prosta. W Elblągu były trzy odrębne linie kolejowe: Kolej Wschodnia - trasa Elbląg - Braniewo (przez Bogaczewo) i dalej do Królewca, Kolej Nadzalewowa - mająca swój początek na dworcu Elbląg-Miasto (obecnie budynek mieszkalny przy Skwerze Ofiar Sprawy Elbląskiej) oraz Kolej Łącznikowa, której trasa przebiegała przez środek miasta.
Idąc ulicą Pestalozziego można natknąć się na fragment torów. Jest to pozostałość po bocznicy kolejowej prowadzącej do fabryki wyrobów blaszanych i emaliowanych Alfreda Neufeldta, założonej w 1869 a 20 lat później przekształconej w spółkę akcyjną. 
Fragment bocznicy kolejowej
 

3 lipca 2013

Terminarz "Soboty z przewodnikiem"

Już w tą sobotę rozpoczyna się tegoroczny cykl "Soboty z przewodnikiem" organizowanych przez PTTK w Elblągu. Poniżej cały terminarz.

6 lipca - Bażantarnia, godz. 10:00 przy restauracji
13 lipca - Ulica Królewiecka, godz. 10:00 przy Banku Milenium
20 lipca - Z biegiem Kumieli, godz. 10:00 pętla przy ul. Marymonckiej, w ramach spaceru kijki do nordic walking wskazane
27 lipca - Tajemnice Biblioteki Elbląskiej, godz. 10:00 dziedziniec za Biblioteką
3 sierpnia - Bażantarnia, godz. 10:00 przy restauracji
10 sierpnia - Ulica Browarna, godz. 10:00 przy Kościele Bożego Ciała
17 sierpnia - Stare Miasto, godz. 10:00 dziedziniec Muzeum
24 sierpnia - Wyspa Spichrzów, godz. 10:00 przy moście wzdłuż ul. Studziennej
31 sierpnia - Ulica 1 Maja, godz. 10:00 Plac Słowiański, przed siedzibą PKO

Warto skorzystać z okazji i poznać swoje miasto.

1 lipca 2013

"Złap kulturę w sieć"

Przy pięknej pogodzie w sobotę 29. czerwca odbyła się gra miejska "Złap kulturę w sieć". Naszym głównym zadaniem jako uczestników było odkrycie sekretu Mikołaja Kopernika.
Na starcie zameldowały się trzy zespoły, chociaż organizatorki mówiły, że w pewnym momencie przyszły zgłoszenia od 7 grup.
W wyniku losowania mój zespół "Włóczybuty" w składzie Pamcia, Szpejka, Marian i Czaki miał poruszać się po mieście trasą zieloną - kolor jak najbardziej dla nas odpowiedni :)

Stacja 1.

Po odczytaniu listu od Wilhelma Gnapheusa przystąpiliśmy do wykonania pierwszych zadań. Najpierw należało policzyć ile kino miało dochodu po weekendzie, a następnie ułożyć repertuar kinowy mając na uwadze wymagania co do ilości seansów oraz przerw między nimi.
Po takim rozruszaniu komórek mózgowych wiedzieliśmy, że nie będzie aż tak łatwo jak mogłoby się wydawać.
List napisany przez Krzysztofa Falka skierował nas na drugą stację. Dostaliśmy też pierwszą wskazówkę do hasła końcowego.
List Krzysztofa Falka

Stacja 2.

Na scenie Teatru Dramatycznego im. Aleksandra Sewruka przywitał nas jego rzecznik prasowy - Tomasz Walczak. Aby zdobyć punkty należało do tytułów spektakli dopisać autorów i reżyserów oraz odpowiedzieć na pytanie o nazwisko dyrektora i rzecznika teatru. I tu okazało się, że trzeba zwracać uwagę na to, co mówią napotkane po drodze osoby. Na szczęście internet w telefonie to duże wsparcie w poszukiwaniach.
List od Jana Myliusa polecał nam udanie się do muzeum.


Stacja 3.

W muzeum przyszło nam układać puzzle. Widniały na nich eksponaty, które można podziwiać na wystawach muzealnych.
List od Adama Wolskiego wskazywał na Galerię El jako kolejny punkt na naszej trasie.

Stacja 4.

Zadanie w Galerii należało do tych łatwiejszych. Przynajmniej dla mnie, obeznanego z elbląskimi formami przestrzennymi. Trzeba było na mapie umieścić w odpowiednich miejscach zdjęcia  formami. Uporaliśmy się z tym w dwie minuty :)
Wskazówka z listu Samuela Preussa skierowała nas do biblioteki przy ul. Św. Ducha.

Stacja 5.

W bibliotece jak to w bibliotece konkurencja dotyczyła książek, a przyjęła formę kalamburów. Należało odgadnąć tytuł i autora dzieła. Wylosowaliśmy do przedstawienia "Wesele" S. Wyspiańskiego, "Bajki robotów" S. Lema oraz "Lot nad kukułczym gniazdem" K. Keseya. Ten ostatni autor sprawił nam trochę kłopotu ale Czaki pokazał nam kolejne literki i jakoś to poszło :)
List od Jana Fryderyka Enderscha kazał nam pójść do Bramy Targowej.

Stacja 6.

A tam niespodzianka - nie było punktu, tylko pamiątkowe zdjęcie przy Piekarczyku. Jedna z organizatorek poprosiła nas o uważne przeczytanie listu od Samuela Preussa. W efekcie wróciliśmy na ul. Św. Ducha, ale tym razem do Biblioteki Pedagogicznej - cały czas jednak w głowie mieliśmy myśl, że trzeba było wejść do Bramy.
 

Stacja 7.

Pani z Warmińsko-Mazurskiej Biblioteki Pedagogicznej nas uspokoiła - w Bramie nie było punktu. A na nas czekała układanka z logo WMBP oraz rebus. W ułożeniu puzzli pomogło nam wzięcie wizytówki, co znacznie przyspieszyło ukończenie zadania.
Niestety, nie wiem kto jest autorem listu kierującego nas do Ratusza Staromiejskiego.

Stacja 8.

W ratuszu mieliśmy do rozwiązania krzyżówkę - łatwą... Poza jednym hasłem... Na zawsze już będę pamiętać, że w Elblągu maluje się nie jajka a jajco... Czaki ma chyba jakiś inne google w telefonie bo nie mogliśmy znaleźć rozwiązania. Na szczęście pani z informacji turystycznej lepiej poszło i mogliśmy odebrać wskazówkę oraz kolejny list. Henryk Nitschmann wskazywał na Klub Mjazzga.

Stacja 9.

Tu mieliśmy najtrudniejsze zadanie. "Jaka to melodia" z utworami muzyków powiązanych z Elblągiem. Na wstępie wytypowaliśmy, że będzie Ryszard Rynkowski oraz Wanda i Banda - nie pomyliliśmy się :) Do wyboru były dwie wersje - łatwiejsza, gdzie byli podani wykonawcy i trzeba było dopasować tytuły i trudniejsza, gdzie wszystko zależało od naszej wiedzy. Po skalkulowaniu korzyści wybraliśmy wersję trudniejszą. Poszło nam po japońsku, jako-tako, ale zdobyliśmy cenne 0,5 punktu przewagi.
Każdy kolejny list przybliżał nas do czasów współczesnych. Autorem ostatniego był Wacław Wysocki, a za jego radą poszliśmy do MDK na Wyspie Spichrzów.

Stacja 10.

Tu miała stać się rzecz wyczekiwana przez wszystkich - mieliśmy poznać sekret Kopernika. Tylko najpierw trzeba było go znaleźć. Po kilku minutach z wypiekami na twarzy i ciężkim oddechem otwieraliśmy pakunek z pomiętą kartką i już wiedzieliśmy dlaczego tak wielu ludzi chciało zdobyć dzieło Gnapheusa...
Jednak to nie był koniec zmagań. Ostatnia runda miała się rozegrać w CSE "Światowid".

CSE "Światowid"

Zadanie, które nas czekało wymagało najwięcej kreatywności. Otóż mieliśmy zaprojektować i wykonać plakat dotyczący jednej z imprez odbywających się w Elblągu. Nam przypadły XVII Elbląskie Noce - Festiwal Piosenki Wartościowej. Zajęło nam to najwięcej czasu ale też nasz plakat okazał się najlepszy :) Efekt końcowy prezentuję poniżej.
 
 
 
W międzyczasie okazało się, że żadna z drużyn nie wzięła na ostatniej stacji wskazówki i pani z MDK specjalnie przyjechała aby nam je dostarczyć.
Ostatnie polecenie wymagało zalogowania się na portalu ekulturalni.pl i odpowiedzenia na trzy pytania związane z otrzymanymi listami.
Po krótkiej przerwie nastąpiło ogłoszenie zwycięzców. Pomimo, że startowały tylko trzy drużyny konkurencja była wymagająca. Wygraliśmy tylko kilkoma punktami:)
Nagrody bardzo nas ucieszyły - bilety na jeden z koncertów Elbląskich Nocy, wejściówka do Galerii El czy bilet do kina chętnie zostaną wykorzystane:)
 
 
 

10 czerwca 2013

"Moje miasto, a w nim..." - runda druga

Dzień 5 - środa

W środę odbyliśmy drugi spacer po Starym Mieście. Tym razem zaczęliśmy od zwiedzania Galerii El.
Po wyjściu z galerii przeszliśmy do Studio TT w celu nagrania dźwięków pracowni jubilerskiej.
Potem na chwilę rozdzieliliśmy się - elbląska Ania i Agnieszka poszły do klubu Mjazzga porozmawiać z właścicielem, natomiast ja z lubelską Anią poszliśmy zrobić zdjęcia. Mieliśmy do dyspozycji zdjęcia sprzed około 30 lat i chcieliśmy pokazać jak te miejsca wyglądają obecnie.
Ostatnim miejscem na trasie był Ratusz Staromiejski.

Dzień 6 - czwartek

Kolejny dzień poświęcony był opracowaniu zebranego materiału dźwiękowego przy użyciu programu Audacity. Ja wiem, że to jednak nie jest to, co tygryski lubią. Przez prawie 3 godziny udało mi się opracować około 2 minut materiału...
Był to jednocześnie ostatni dzień warsztatów.

Piątek

W trakcie otwartej części festiwalu publicznie została zaprezentowana multimedialna mapa, na której można zobaczyć zdjęcia, obejrzeć filmy i posłuchać wypowiedzi zebranych w trakcie warsztatów.
Dostępna jest pod adresem http://fpk.swiatowid.elblag.pl. Zapraszam do zapoznania się z nią i ujrzenia elbląskiego Starego Miasta w inny sposób:)

5 czerwca 2013

"Moje miasto, a w nim..."

W ramach Festiwalu Przemysłów Kreatywnych CSE "Światowid" zorganizowało warsztaty "Moje miasto, a w nim...". Prowadzą je Agnieszka Jarmuł oraz Anna Welik z lubelskiej Fundacji 5Medium.

Dzień 1 - sobota

Pierwsze spotkanie miało charakter organizacyjno-integracyjny. Po krótkiej prezentacji idei przewodniej warsztatów kilka zabaw miało na celu zapoznanie się uczestników. Wbrew pozorom zapamiętanie 12 imion stwarza niekiedy problemy, ale bywa też zabawnie :)
Następnym punktem programu było ustalenie oczekiwań odnośnie działań w ramach zajęć - czego moglibyśmy się nauczyć i jak to wykorzystać w osiągnięciu celu czyli stworzeniu multimedialnej mapy elbląskiej starówki.
Dyskusja na temat grupy docelowej wyłoniła trzy koncepcje, według których przygotowane miały być materiały umieszczone na mapie. Jednogłośnie (prawie) mieliśmy się skupić na przedstawieniu "Elbląga dla elblążan" - ciekawe miejsca, które nie zawsze są znane.

Dzień 2 - niedziela

W niedzielę wybraliśmy się na spacer po Starym Mieście. Miejscem startowym była Brama Targowa. Bardzo interesującym doświadczeniem było przejście po ulicach z zasłoniętymi oczami - zmienia to sposób postrzegania otoczenia. Aha, bruk jest nierówny ;)
Pierwszym miejscem, które odwiedziliśmy był plac przy ulicy Wapiennej. Ma na nim powstać kreatywne podwórko dla dzieci. 
Kolejnym punktem na trasie była Ścieżka Kościelna - przejście łączące kościół św. Ducha (obecnie Biblioteka Elbląska) i katedrę św. Mikołaja. Jest to dla młodych par miejsce często wykorzystywane do zdjęć ślubnych :)(Tak, ja też tam mam taką fotkę ;))
Po wizycie na mostach odwiedziliśmy Galerię El. Koleżanki z Lublina były zaskoczone, że kościół został przekształcony w obiekt świecki i przeznaczony na miejsce wystaw i koncertów. Był to jednak jedyny sposób na uratowanie go przed rozebraniem.
Audiomural na ulicy Rzeźnickiej też znajdzie się na mapie. 
Spacer skończył się wejściem na punkt widokowy w Bramie.

Dzień 3 - poniedziałek

Poniedziałkowe zajęcia obejmowały zapoznanie się w baaaardzo podstawowym zakresie z obsługą programów Picasa oraz Windows Movie Maker. Obróbce podlegały materiały zebrane w trakcie spaceru. 

Dzień 4 - wtorek

Dzień bez zajęć, ale z pracą domową, w ramach której wykonaliśmy kolaże ze zdjęć obiektów mających znaleźć się na mapie.
 A dziś zaczyna się część druga :)

3 czerwca 2013

Pod nogami... cz. 21

Na ulicy Zacisze w pobliżu skrzyżowania z ulicą Pestalozziego znajduje się kratka ściekowa z  fabryki Windschild & Langelott z Bydgoszczy, której jeden z wyrobów był prezentowany wcześniej.
Kratka ściekowa z ulicy Zacisze

26 maja 2013

Pod nogami... cz. 20

Przed Pomnikiem Solidarności znajduje się tablica poświęcona Andrzejowi Włosińskiemu. W dniu 26 maja 1993 roku dokonał on samospalenia w proteście przeciw trudnej sytuacji ekonomicznej, w jakiej znalazła się Polska w tamtym czasie. Tablicę odsłonięto w dziesiątą rocznicę wydarzenia.
Tablica pod Pomnikiem Solidarności

14 maja 2013

Świerk z ulicy Agrykola

W bieżącym roku mija 60. rocznica założenia klubu sportowego Start Elbląg oraz 11. rocznica Uczniowskiego Klubu Bokserskiego. O ile pierwszy klub istnieje do dziś, to odnośnie drugiego znalazłem informację, że zakończył działalność.
14 maja 2003 roku na terenie przed hotelem Atletikon przy ulicy Agrykola 8 posadzono świerk, a pod nim umieszczono tablicę pamiątkową. Dzisiaj drzewo obchodzi 10 urodziny.
Tablica spod świerku

Warto zwrócić uwagę na błąd - ostatnia linijka powinna brzmieć 14 maja 2003
Świerk dzisiaj (14.05.2013)

13 maja 2013

Wysoczyzna - Kraina jak baśń...

Kolejna reklama ;)
Stowarzyszenie "Suchacz TAKA wieś" organizuje konkurs fotograficzny pt. "Wysoczyzna - Kraina jak baśń...". Szczegóły na stronie stowarzyszenia.

9 maja 2013

Wyzwolenie obozu Stutthof

W dniu 09.05 przypada 68. rocznica wyzwolenia obozu koncentracyjnego Stutthof. W Elblągu znajdował się jeden z podobozów. Upamiętnia to kamienny obelisk z tablicą, znajdujący się w pobliżu torów kolejowych na ulicy Lotniczej.
Pomnik upamiętniający podobóz obozu Stutthof
Tablica z obelisku

Dzień Zwycięstwa

W dniu 08.05 obchodzono 68. rocznicę zakończenia II wojny światowej. Pierwsza część uroczystości odbyła się pod pomnikiem żołnierzy radzieckich poległych w trakcie zdobywania Elbląga.

Pomnik poległych żołnierzy
Tablica informacyjny przed pomnikiem

Kamienna płyta przed pomnikiem

Tabliczka z krzyża przed pomnikiem

Tablica w języku rosyjskim

Druga tablica

Trzecia tablica
Zbliżenie na szczyt pomnika
Druga część miała miejsce  przy kwaterach żołnierskich na terenie cmentarza Agrykola.
Tablica upamiętniająca polskich żołnierzy walczących we Francji





Tablica poświęcona polskim jeńcom

Widok ogólny "kwatery żołnierskiej"

6 maja 2013

Na Szlaku Kopernika z PTTK

Dzisiaj post reklamowy ;)
Elbląski oddział PTTK organizuje wieloetapowy rajd po Szlaku Kopernikowskim. 12 maja odbędzie się druga impreza z tego cyklu. Szczegóły w artykule na portelu.

2 maja 2013

Pod nogami... cz. 19

Przy skrzyżowaniu ulic Browarnej i Brzeskiej znajduje się ostatnie upamiętnienie związane z elbląskimi cmentarzami. Tutaj znajdowała się nekropolia żydowska.
Jest tam jedna tablica z napisami w języku hebrajskim i polskim.
Tablica na dawnym cmentarzu żydowskim

Zbliżenie tablicy